Mariëtte Hutton, ‘n ASCHP-geakkrediteerde terapeut, is ‘n begaafde kunstenaar wat tot groot voordeel van GHSD (Goeie Hoop Sielkundige Diens) se kliënteterapie berading doen deur middel van kuns.

Dit was ‘n voorreg om met haar oor hiérdie metodiek van terapie te kon gesels. Die eerste vraag wat by ‘n mens opkom, is natuurlik met watter tipe trauma sy meestal te kampe het. “Dit wissel van molestasie, fisiese, emosionele en seksuele misbruik, alle vorme van verlies, byvoorbeeld die dood, egskeiding en slegte lewenservaringe,” verduidelik sy.

Maar hoe gaan jy te werk om vertroue by jou kliënt te vestig en wat moet jy in gedagte hou? “Dis uiters belangrik dat die kliënt wat so broos daar voor jou sit, sal ervaar dat sy (of hy) werklik aanvaar word en dat sy (of hy) gerespekteerd voel,” verduidelik Mariëtte. “Dit is veral belangrik om te onthou dat die kliënt moontlik onseker en veral weerloos voel om private inligting te deel. Ek doen dan baie moeite daarmee om hulle te verseker dat hulle net hoef te deel waarmee hulle gemaklik is.”

Mense verskil natuurlik van mekaar – sommige is emosioneel sterker as ander. Watter faktore bepaal of kliënte kan aangaan met die lewe na trauma? Hierop antwoord Mariëtte as volg: “Ek werk veral met vroue en kom telkens diep onder die indruk van hoe sterk en resilient vroue is. Kliënte moet dikwels opstaan, planne beraam en nuwe lewensituasies na traumatiese insidente skep, bloot omdat dit die enigste uitweg vir hulle en hul naby-geliefdes is. Hulle is dan in terapie baie verras wanneer hierdie innerlike krag en persoonsterkte aan hulle uitgewys word en hulle sien hoe hulle dit verder in hul helingsproses kan gebruik.”

Om by die helingsproses uit te kom, moet Mariëtte natuurlik weet watter metodes om in hierdie soort terapie te gebruik. Op my vraag oor hoe sy te werk gaan om kliënte met hul helingsproses te help, antwoord sy: “Ek gebruik hoofsaaklik ekspressiewe kunsvorme, byvoorbeeld bewegings (soos dans), verf (sien foto onderaan), meditasie, simbole (en metafore), mandalas, kleiwerk, joernaalskrywing en musiek as terapie.

“Hierdie soort terapie word in fases aangebied wat min of meer ‘n sekere volgorde het, maar afhang van hoe kompleks die trauma-ervarings is. Die fases sal breedweg as volg werk: eerstens moet die persoon ‘n ervaring van veiligheid in hulself en hul omgewing vind; daarna (her)ontdek en versterk die persoon sterk persoonlike eienskappe en vorige lewensuksesse of oorlewingskrag en dan volg trauma-sorg en uiteindelik bemagtiging, heroriëntering en toekomsbeplanning.

“Tydens trauma-sorg gebruik ek dikwels die tegniek van Cornelia Elbrecht, Guided Drawing, verduidelik Mariëtte verder, “waar die kliënt deur die gevoelservaring (felt sense) van emosies gelei word. Die gevoelsbewegings word met verf of vetkryt op papier herhaal totdat die kliënt gereed is vir ‘n volgende emosie of ervaring. Traumatiese ervaringe word vrylik uitgeverf na gelang van die kliënt se innerlike ervaring. Hier is dit belangrik om hertraumatisering te verhoed deur kalmerende bewegings afwisselend aan te bied.

“Na elke beweging kry die kliënt die geleentheid om so ver as wat hy/sy veilig voel, hul innerlike ervaring te beskryf. Die kliënt kry dus die geleentheid om die traumatiese ervarings uit te werk sonder om telkens kognitief met die trauma-besonderhede gekonfronteer te word.”

Watter raad sou Mariëtte gee aan mense wat deur traumatiese ervarings van watter aard ook al, geraak word? Hierop antwoord sy: “Elke persoon reageer verskillend op trauma. Wees op die uitkyk vir simptome soos slapeloosheid, nagmerries, onttrekking, woede, gevoelens van magteloosheid en ‘n verlies van plesier van alledaagse aktiwiteite. Indien enige van hierdie simptome teenwoordig is, is dit tyd om hulp by ‘n professionele persoon met toepaslike opleiding te kry. Mariëtte is byvoorbeeld by ASCHP (‘n SAQA-erkende instelling) geregistreer.

Kontak haar gerus by mariethutton@gmail.com vir meer inligting.

Hier is ‘n voorbeeld van kalmerende bewegings wat deur ‘n kliënt in traumaterapie gedoen is. (*Geplaas met die goedkeuring van die kliënt.)